Bilboko Udaleko Bidebarrieta Kulturgunean lau egileren liburuak aurkeztuko dira urrian: Alana S. Portero, Blanca Sarasua, Dolores Redondo eta Mariana Enriquez. Topaketak urriaren 22 (gaur), 23 (bihar), 28 eta 29an izango dira, hurrenez hurren, 19:00etan hasiko dira eta streaming bidez jarraitu ahal izango dira ere.
Gerra Zibilean emakumeen aurka egindako benetako krimenetatik abiatuta, Alana S. Porterok eleberri gotiko, lorkiano eta antifaxista bat garatu du, hil ondoren ere ahaztuak izateari uko egiten diotenen oroimenari, sororitateari, mendekuari eta botereari buruz. Istorioa 1937an kokatzen da Andaluzian. Gizon jazarrien emazteek, amek eta auzokoek osatutako emakume-talde batek antzinako jakintzetan, folklorean eta magiaren hizkuntzan aurkitzen du erresistentzia modu bat.
Alana S. Portero (Madril, 1978) idazle, poeta, antzerkigile, gidoilari eta zuzendari eszenikoa da, Erdi Aroan Madrilgo Unibertsitate Autonomoan trebatua historialari bezala. Bere ibilbidea poesiari eta antzerkiari lotuta hasi zuen, "Música silenciosa" bezalako lanekin eta hainbat poema-libururekin, eta kultur kazetaritzaren eta feminismoari eta LGTBIQ+ errealitateari buruzko idatzien bidez ere garatu zen. STRIGA antzerki-konpainiaren sortzaileetako bat izan zen, eta kontalari gisa proiekzio handia lortu zuen "La mala costumbre" (2023) eleberriarekin. Bere lehen eleberria nazioarteko argitalpen-fenomeno bihurtu zen, eta sari ugari jaso zituen, besteak beste, Cálamo eta Dulce Chacón. 2025ean "Mi querida señorita" filmaren gidoia idatzi zuen, Jaime de Armiñanen 1972ko film ospetsuaren remake-a. Gaur egun, bere literatur eta ikus-entzunezko jarduera garatzen jarraitzen du, eta espainiar literatura garaikidearen ahots berezienetako bat bihurtu da.
Katixa Agirre (Vitoria-Gasteiz, 1981) idazlea eta unibertsitateko irakaslea da, eta euskal literatura garaikidearen ahots nabarmenetakoa. Ikus-entzunezko Komunikazioan doktorea ere bada. Literatura-ibilbidean, narratiba, saiakera eta kulturari eta sorkuntzari buruzko hausnarketa uztartzen ditu. “Los turistas desganados” (2017), “Las madres no” (2019) eta “De nuevo centauro” (2022) eleberriak hainbat hizkuntzatara itzuli dira, eta amatasuna, identitatea, bikote-harremanak, indarkeria edo emakume izatea bezalako gaiak ikuspegi kritiko eta garaikideetatik jorratzeko duten gaitasuna aitortu zaie. Haren lanak euskaraz idatzitako literatur sorkuntzari eta nazioartean duen proiekzioari ikusgarritasun handiagoa ematen lagundu du.
Irailaren 14an, Katixa Agirrek "Servicio interior" liburua aurkeztu zuen Bidebarrieta Kulturgunean. Bertan, emakumeak gure gertuko historiako protagonista dira ere.
1939an Bilbon jaioa, Blanca Sarasuak 1984an argitaratu zuen bere lehen liburua, "Cuando las horas son fuego", eta obra poetiko iradokitzaile, desberdin, ausart eta apurtzailea eraikitzen hasi zen. "Baciyelmo", "Ático para dos", "Ballestas contra el miedo", "La mirada del maniquí", "Adagio para un silencio" edo "Música de aldaba" liburuen egileak hainbat sari jaso ditu, hala nola Ernestina de Champourcin, San Juan de la Cruz de Ávila, Raimundo Ramírez de Antón de Terrassa, Valladolideko Sarmiento eta Francisco Javier Martín Abril.
"Soledad de Banquetas" Blanca Sarasuaren lehen eleberria da, eta obra sentibera, ironikoa eta guztiz gizatiarra da, entzutearen eta entzuna izatearen balioa aldarrikatzen duena. Egileak gogorarazten digu inoiz ez dela beranduegi ilusioa berreskuratzeko, lotura berriak ezartzeko eta, ate itxi baten atzean ere, berriro bizitzeko aukera bat sor daitekeela deskubritzeko. Izan ere, batzuetan, bakardadeari aurre egiteko, nahikoa da norbait guri entzuteko prest egotea.
Roberto López San José (Basauri, 1950) idazle eta poeta da, Informazio Zientzietan lizentziaduna Leioako EHUn. Bere bizitza profesionala bankuen sektorean garatu zuen arren, bere ibilbide literarioari aurre-erretiroa hartu ondoren ekin zion, 2006an, eta ordutik poesia zein narratiba landu ditu. Bere lan argitaratuan "Dentro de este sur" (2019), "Hijos de Saturno" (2022) eta "Azucenas marinas" (2026) poema-liburuak daude, baita "El tango y la marea" (2020) eta "El lector de exlibris" (2025) eleberriak ere.
Pablo Méndez (Madril, 1975) poeta, idazlea eta editorea da, nerabezarotik literaturari lotua, bere lehen poemak eta literatur aldizkariak argitaratzen hasi zenetik. 1995ean, hogei urte besterik ez zituela, Ediciones Vitruvio sortu zuen, poesian espezializatutako argitaletxea. Hasieratik, egile handien berreskurapena ahots berrien argitalpenarekin uztartzearen aldeko apustua egin zuen, eta gaur egun poesia garaikidearen eta klasikoaren katalogo zabala du. 2010ean Madrilgo Kritikaren Saria jaso zuen "Ana Frank no puede ver la luna" lanagatik, eta bere ibilbidean zehar komunikabideetan kolaboratu du eta poesia eta sormenezko idazketa irakasle gisa jardun du.
Identitateari, memoriari eta idazlearen eta sortzen dituen pertsonaien arteko muga lausoari buruzko thriller bat da. Benedict Newman idazle ospetsuaren bidez, eleberria errealitatearen eta fikzioaren arteko mugetan barneratzen da. Benedict Newman bere azken eleberrian deskribatutako krimen-sorta baten susmagarri bihurtzen da. Kolapso bat jasan ondoren, Newman Colt Star bere liburuetako detektibe protagonista izateaz konbentzituta esnatuko da, eta bere sortzaileari buruzko egia aurkitzera eraman lezaketen hilketak ikertzea erabakiko du. Bere ondoan Nash Elizondo dago, bere alaba eta Dolores Redondoren beste eleberri bateko protagonista, "Las que no duermen NASH".
Dolores Redondo (Donostia, 1969) eleberri beltz eta thriller idazle ezagunenetakoa da nazioartean. "El guardián invisible", "Legado en los huesos" eta "Ofrenda a la tormenta" lanek osatutako Baztango Trilogiarekin lortu zuen arrakasta. Lan horiek ikerketa kriminala folklorearekin eta euskal-nafar mitologiarekin konbinatu zuten eta mystic noir deritzon generoa sortu zuten. Ondoren, "Todo esto te daré" argitaratu zuen. Eleberri horrekin 2016ko Planeta Saria eta 2018ko Bancarella Saria lortu zituen, eta Baztango unibertsora itzuli zen “La cara norte del corazón" lanarekin (2019). Bere ibilbideak aurrera jarraitu zuen "Los privilegios del ángel", "Esperando al diluvio" (2022) eta "Las que no duermen NASH" (2024) lanekin. Bere lana 38 hizkuntzatara itzulita dago, eta milioika irakurle eta ikus-entzunezko hainbat egokitzapen ditu.
César Coca doktorea da Kazetaritzan eta lizentziatua Informazio Zientzietan eta Zientzia Politikoetan eta Soziologian Madrilgo Complutense Unibertsitatean. Kazetari gisa izan duen ibilbide profesionala El Correo-ri lotuta egon da, eta Ekonomia, Tokiko, Gizartea, Kultura eta Lurraldeetako sailetan lan egin du. Dozena bat libururen egile edo egilekide, Miguel de Unamuno saiakera saria irabazi zuen 2006an, eta Euskal Kazetariak saria 2018an. UPV/EHUko Kazetaritza irakaslea eta El Correo eta UPV/EHUko Kazetaritza Masterreko irakaslea, El Correoko Kultura Gelako zuzendaria da.
Saiakera honetan, beldurra tresna literarioa, politikoa eta kulturala erabiltzeaz hausnartzen du egileak, baita genero honek Latinoamerikako trauma historiko eta sozialei nola heltzen dien ere. Bost multzo handitan egituratuta, liburuak ezbeharrak zeharkatutako espazioak, denborak, gorputzak eta subjektibotasunak zeharkatzen ditu, literatura, zinema, herri-kultura, teoria, okultismoa eta true crime konbinatuz. Enriquezek oroimenean, desberdintasunean eta zauri kolektiboetan errotutako ikara aldarrikatzen du, eta errealitatearen eta naturaz gaindikoaren arteko muga aztertzen du, mamuak eta hildakoak historiak ixtea lortzen ez duena ulertzeko eta irudikatzeko modu bihur daitezkeela erakusteko.
Mariana Enriquez (Buenos Aires, 1973) idazlea, kazetaria eta Argentinako literatura garaikideko ahotsik nabarmenetakoa da, batez ere beldurrezko eta fantasiazko narratibaren barruan. Bere ibilbide literarioari "Bajar es lo peor" (1995) lanarekin ekin zion, eta, ondoren, "Cómo desaparecer completamente" eta "Este es el mar" bezalako eleberriak argitaratu zituen, baita "Los peligros de fumar en la cama" eta "Las cosas que perdimos en el fuego" ipuin-liburuak ere. 2019an Herralde Eleberri Saria jaso zuen "Nuestra parte de noche" lanagatik. Bere lanak Argentinako historia berriko indarkeria, desberdintasuna, oroimena eta traumak aztertzeko erabiltzen ditu eta gaztelaniaz idatzitako beldurrezko literaturaren berritzaile nagusienetakotzat jotzen da.
Mónica Crespo (Bergara, 1974) idazlea, irakaslea eta idazketa sortzailean aditua da. Soziologian lizentziaduna, unibertsitateko irakaskuntzari eta prestakuntza literarioari lotuta garatu du bere ibilbide profesionalaren zati handi bat. Bere lehen liburua, "Las madres secretas" (2017), Setenil Sariko eta Tigre Juan Sariko finalista izan zen 2018an. Bere narratibak elementu errealistak eta fantastikoak uztartzen ditu, eta arreta berezia jartzen du amatasunean, familia-loturetan eta emakumeen esperientzietan.
Begoña R. Orbezua Filologia Hispanikoan lizentziaduna da Deustuko Unibertsitatean, eta Granadako Unibertsitatean lizenziatu zen ere Literatura Teorian eta Literatura Konparatuan. Bere ibilbide profesionalak lotura estua du literaturaren dibulgazioarekin eta sustapenarekin. Artikulugile eta literatur kritikari ere bada.
BIDEBARRIETA KULTURGUNEA Bidebarrietako Liburutegiko gunea da, eta kultura zabaltzeko lanetan aritzen da. Horren helburua da literatura, ezagutza eta dibulgazio zientifikoa sustatzea.
Bertara joaterik ez baduzu, aurkezpenak streaming bidez ikus ahal izango dira, Bidebarrieta Kulturgunearen YouTube kanalean.
