Azkuna Zentroa - Alhóndiga Bilbao, Bilboko Udalaren Gizarte eta Kultura Garaikidearen Zentroak, gaurtik urtarrilaren 17ra arte erakutsiko du Abigail Lazkozen (Bilbo, 1972) Arkumea, erdi katu, ia txakur erakusketa. Lazkoz bere belaunaldiko artista espainiar ezagunenetako bat da, marrazki hedatuaren esparruan, pintura, eskultura eta arkitekturarekin elkarrizketan.

Abigail Lazkozen praktikak identitatearekin, memoriarekin, indarkeria sinbolikoarekin, boterearen arkitekturarekin eta norbanakoaren eta kolektibitatearen arteko tentsioekin lotutako gaiak lantzen ditu, sarritan zuri-beltzeko horma-instalazio handietan formalizatutako gaiak, komikiari, herri-kulturari eta oraintsuko historia politikoari buruzko erreferentziak konbinatzen dituztenak. 

Azkuna Zentroaren erakusketa berria gaur goizean aurkeztu da prentsaurrekoan, Gonzalo Olabarria, Bilboko Udaleko Kultura eta Gobernantza zinegotziarekin; Txomin Olabarri Azkuna Zentroa - Alhóndiga Bilbaoko zuzendari nagusiaren; Abigail Lazkoz artistaren eta Yara Sonseca komisarioaren parte-hartzearekin.

Aurkezpenean izan da, halaber, Tate Díez, Salamancako DA2 Domus Artium 2002 arte garaikideko zentroko zuzendaria; erakusketa zentro horrekin batera ekoitzi da.

Proiektuak obra hedatua biltzen du, aurrez zeuden lanak berriz aztertu eta berrantolatuz sortua, eta lan berri edo orain arte erakutsi gabeekin uztartua. Erakusketak 2025ean Salamancan Tengo un animal singular proiektuarekin hasitako proposamena birformulatu eta hedatzen du.

Lehen hedapenean, Franz Kafkak 1917an idatzi zuen Gurutzatze bat kontakizun laburreko lehen hitzak jaso zituen erakusketak izenburuan. Ipuin horretan, animalia berezia izaki fantastiko gisa dago deskribatuta, erdi arkume erdi katu. Era berean, Lazkozek hibridazio edo nahasketaren kontzeptua erabili zuen, DA2-ko aretoetan zeuden sintesi estetikoen hari eroale gisa. 

Azkuna Zentroa – Alhóndiga Bilbaoren erakusketan, Lazkozek proposatzen du kontakizunean aurrera egitea, bestetasunera hurbiltzeko ariketa bat proposatzen du. Ez osotasun nahasi eta jariakor gisa aurkezteko, baizik eta aldarrikatzeko bere izaera konplexuaren balioa, “gurutzatzea” izateak sortzen duen nagikeria eta harridura samurra onartuz, Kafkaren kontakizunean bezala. 

Emaitza, ohiko atzera begirako bat baino gehiago, Abigail Lazkozen praktika artistikoari buruzko begirada berritua da. Bertan, Kafkaren animalia fantastikoa den gurutzatzea artistaren sormen-prozesuaren eta praktika artistikoaren metafora bihurtzen da, itxuraz aurkakoak diren elementuen nahasketatik eta haien arteko tentsiotik eraikitzen baita: txikia eta handia, bidimentsionala eta tridimentsionala, nabarra eta hutsa.

Hala ere, Arkumea, erdi katu, ia txakur bi aurkako elkartzearen ideia baino harago doa. Animaliak txakur ere izan nahi izateak hirugarren aukera bat sartzen du, eta identitate zehatz batean sailkatzeko edozein saiakera hausten du. Zentzu horretan, Lazkoz urteetan bere lana definitzeko erabili diren kategorietatik aldentzen da, beste aukera batzuk esploratzeko eta bere praktika artistikoaren konplexutasuna aldarrikatzeko.

Erakusketak artistaren ibilbideari berari buruzko hausnarketa ere proposatzen du: obra bat denboraren poderioz nola aldatu eta eraldatu daitekeen, eta esanahi berriak nola aurki ditzakeen.

ABIGAIL LAZKOZ

Abigail Lazkoz (Bilbo, 1972) bere belaunaldiko euskal artistarik ezagunenetako bat da marrazketa hedatuaren esparruan. Marrazketa pintura, eskultura eta arkitekturarekin harremanean jartzen du praktika horrek. Bere jardunean jorratzen dituen gaiek lotura dute identitatearekin, memoriarekin, indarkeria sinbolikoarekin, boterearen arkitekturarekin eta gizabanakoaren eta kolektibitatearen arteko tentsioekin. Sarritan zuri-beltzeko horma-instalazio handiez baliatzen da, eta komikiari, herri-kulturari eta arestiko historia politikoari egiten dio erreferentzia. 

Arte Ederretan trebatu zen Euskal Herriko Unibertsitatean, eta, gero, ikertzailea eta irakaslea izan zen unibertsitate berean. New York eta Europa artean egin du bere nazioarteko ibilbidearen zati erabakigarri bat, eta obra erakutsi du arte garaikideko nazioarteko eta Estatuko instituziorik garrantzitsuenetako batzuetan. Bere proiekturik nabarmenen artean daude New Yorkeko MoMA Ps1-en Greater New York-en parte hartu izana, The Drawing Center eta Queens Museum erakusketak, eta Joan Miró Fundazioan, Vigoko MARCOn, ABC Museoan eta Burgosko CABen egindako bakarkako erakusketak.  

2006ko Gure Artea Sariduna, Lazkozek banakako zein taldekako erakusketa ugaritan hartu du parte nazio zein nazioarteko galeria, museo eta arte-zentrotan.

Bere obra bilduma publiko garrantzitsuen parte da, besteak beste, Guggenheim Bilbao Museoarena, Artium Museoarena, Queens Museum-en bildumena eta MoMA PS1-en ingurune instituzionalarena; baita MUSAC, BilbaoArte eta Espainiako beste instituzio publiko batzuei lotutako funtsena ere. Bilboko Marzana Galeriak ordezkatzen du Lazkoz.

YARA SONSECA

Yara Sonseca Mas (Madril, 1977) komisario independentea eta artearen historialaria da, eta Munichen bizi da. Artearen Historian lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitate Konplutentsean. Bere ibilbidea nazioarteko arte garaikidean oinarritu da, eta arreta berezia egin die erakusketa monografikoei, ekoizpen instituzionalei eta ikerketa kuratorialeko proiektuei.